شیرینی و دسر
رنگینک — کالری و ارزش غذایی
دسر مقوی جنوبی با خرما، گردو، آرد تفتداده، کره و دارچین که به دلیل خرمای فراوان در مناطق گرمسیری ایران محبوب است.
ارزش غذایی در ۱۰۰ گرم
| انرژی | 386 کیلوکالری |
|---|---|
| پروتئین | 6.1 گرم |
| کربوهیدرات | 51.8 گرم |
| قند | 37.5 گرم |
| چربی | 18 گرم |
| فیبر | 5.4 گرم |
| سدیم | 22 میلیگرم |
- پروتئین6٪ از کالری
- کربوهیدرات53٪ از کالری
- چربی41٪ از کالری
در یک وعدهٔ معمول چقدر است؟
دو برش کوچک حدود 80 گرم است و 309 کیلوکالری دارد.
همین وعده 18 میلیگرم سدیم دارد؛ یعنی کمتر از 1٪ از سقف روزانهای که سازمان جهانی بهداشت برای بزرگسالان تعیین کرده است (2000 میلیگرم در روز).
| اندازه | وزن | کالری (کیلوکالری) |
|---|---|---|
| یک برش | 40 گرم | 154 |
| پرس مجلسی | 120 گرم | 463 |
دربارهٔ رنگینک
رنگینک دسر جنوب ایران است — خوزستان، بوشهر و فارس — و ریشهاش در چیزی عملی است: در مناطق گرمسیری خرما فراوان و ارزان بود و شکر نبود. پس دسری ساخته شد که شیرینیاش تماماً از خرما بیاید. همین باعث شده رنگینک از معدود شیرینیهای سنتی ایرانی باشد که در دستور اصلیاش شکر افزوده وجود ندارد. در ماه رمضان و مراسمهای جنوب هنوز جایگاه ثابتی دارد و معمولاً در سینی مستطیل بریده و سرو میشود.
ساختارش سه لایه است: خرمای بدون هسته که مغز گردو در آن جاسازی شده، آرد گندمی که در کره تا قهوهایشدن تفت داده شده، و دارچین و هل روی آن. عدد نهایی 386 کالری در هر 100 گرم است با 51.8 گرم کربوهیدرات، 18 گرم چربی، 6.1 گرم پروتئین و 5.4 گرم فیبر. آن 5.4 گرم فیبر در میان شیرینیهای ایرانی رقم غیرعادی است و از خرما و گردو میآید، نه از آرد.
اما نکتهای هست که برچسب «بدون شکر افزوده» پنهانش میکند: 37.5 گرم از آن 51.8 گرم کربوهیدرات، قند است. یعنی نبودِ شکر افزوده به معنای کمقند بودن نیست — خرما خودش تقریباً تماماً قند است و بدن قند خرما را همانطور میشکند که قند حبهقند را. تفاوت واقعی رنگینک با شیرینیهای شربتی در همراهانِ آن قند است: فیبر خرما، چربی و پروتئین گردو. اینها سرعت جذب را کند میکنند، ولی مقدار قند را کم نمیکنند.
چطور سالمترش کنیم
- برچسب «بدون شکر افزوده» را با «کمقند» یکی نگیرید؛ 100 گرم رنگینک حدود 37 گرم قند دارد که تقریباً همه از خرماست.
- برشها را از قبل کوچک ببرید؛ یک برش 40 گرمی حدود 154 کالری است و پرس مجلسی 120 گرمی سه برابر آن.
- گردو را درسته داخل خرما بگذارید نه خردشده؛ چربی و پروتئین گردو سرعت جذب قند خرما را کند میکند.
- آرد را با حرارت ملایم و صبورانه تفت دهید تا واقعاً قهوهای شود؛ آرد نیمتفت طعم خامی میدهد که با دارچین پوشانده نمیشود.
- رنگینک را در ظرف دربسته و در یخچال نگه دارید؛ کرهٔ داخلش در گرما نرم میشود و برشها از هم میپاشند.
برای چه کسی مناسب است
- گیاهی
ممکن است اینها را داشته باشد
- گلوتن
- لبنیات
- مغزها
از روی مواد اولیهٔ این دستور بهدست آمده، نه آزمایش آزمایشگاهی. دستور خانگی و نسخهٔ رستورانی میتوانند فرق کنند و آلودگی متقاطع سنجیده نشده است.
خرما فیبر و پتاسیم دارد، اما قند طبیعی آن زیاد است؛ افراد دیابتی باید مقدار مصرف را دقیق کنترل کنند.
طرز تهیه
50 دقیقه · 10 نفر
مواد لازم
- خرمای بدون هسته500 گرم
- مغز گردو150 گرم
- آرد گندم1.25 پیمانه
- کره100 گرم
- روغن مایع3 قاشق غذاخوری
- دارچین1 قاشق غذاخوری
- هل آسیابشده0.5 قاشق چایخوری
- پودر پسته یا نارگیل0 برای تزئین
مراحل
- 1هسته خرماها را جدا کنید و داخل هر خرما یک تکه گردو بگذارید.
- 2خرماهای پرشده را فشرده در ظرف بچینید.
- 3آرد را در تابه خشک ۱۵ دقیقه تفت دهید تا بوی خامی آن گرفته شود.
- 4کره و روغن را اضافه کنید و ۸ تا ۱۰ دقیقه هم بزنید تا مخلوط طلایی شود.
- 5دارچین و هل را اضافه کنید.
- 6مخلوط آرد داغ را روی خرماها بریزید و سطح آن را صاف کنید.
- 7پس از خنک شدن، با پودر پسته یا نارگیل تزئین و برش بزنید.
این عدد از کجا آمد؟
- روش:
- برآورد از روی اقلام مشابه
- پایگاه مرجع:
- MyFoodData
- نوسان مورد انتظار:
- زیاد
این عدد از جمعزدن اجزای یک دستور پخت به دست آمده. مقدار روغن، نسبت مواد و روش پخت در آشپزخانههای مختلف تفاوت زیادی دارد، پس عدد واقعی میتواند بهطور محسوسی بالاتر یا پایینتر باشد.
شرح منبع: برآورد بر اساس ترکیب خرما، آرد، گردو و کره؛ داده خرما بر پایه MyFoodData در ۱۰۰ گرم حدود ۲۷۵ کیلوکالری، ۷.۵ گرم فیبر و ۶۲.۵ گرم قند گزارش شده است
وضعیت راستیآزمایی: مقادیر اولیهٔ این بانک با کمک مدل زبانی و بر پایهٔ پایگاههای مرجع نامبرده گردآوری شدهاند و هنوز رکوردبهرکورد با رکورد اصلی آن پایگاهها تطبیق داده نشدهاند.