راهنمای جامع
راهنمای تمرین و تناسب اندام
این راهنما برنامهٔ تمرین نمیدهد. میگوید شواهد چه مقدار و چه نوع فعالیتی را توصیه میکنند و چرا حذف تمرین مقاومتی در دورهٔ کاهش وزن گران تمام میشود.
عددی که مبنای همهچیز است
راهنمای ۲۰۲۰ سازمان جهانی بهداشت برای بزرگسالان روشن است: هفتهای ۱۵۰ تا ۳۰۰ دقیقه فعالیت هوازی با شدت متوسط، یا ۷۵ تا ۱۵۰ دقیقه با شدت زیاد، یا ترکیب معادلی از این دو.
برای کودکان و نوجوانان، میانگین ۶۰ دقیقه در روز فعالیت با شدت متوسط تا زیاد توصیه شده است. کاهش رفتار کمتحرک هم برای همهٔ گروههای سنی توصیه میشود، هرچند همان راهنما تصریح میکند شواهد برای تعیین یک آستانهٔ عددی برای کمتحرکی کافی نبوده است.
دو جملهٔ دیگر همان سند بیشتر از خود عددها اهمیت دارند: مقداری فعالیت بهتر از هیچ است، و فعالیت بیشتر برای نتیجهٔ بهتر مفیدتر است. یعنی اگر امروز صفر هستید، هدف اول ۱۵۰ دقیقه نیست — هدف اول «بیشتر از صفر» است.
چرا تمرین مقاومتی حذفشدنی نیست
بیشتر آدمها ورزش را با هوازی یکی میگیرند، ولی همان راهنمای WHO فعالیت منظم تقویت عضله را برای همهٔ گروههای سنی توصیه میکند.
اهمیت این توصیه در دورهٔ کاهش وزن دوچندان میشود. مروری در Advances in Nutrition جمعبندی میکند که کاهش وزن ناشی از رژیم، تودهٔ عضلانی را کم میکند، و هم تمرین استقامتی و هم تمرین مقاومتی به حفظ تودهٔ عضلانی در این دوره کمک میکنند — با این تفاوت که تمرین مقاومتی قدرت عضلانی را هم بهبود میدهد.
همان مرور نکتهٔ آرامشبخشی هم دارد: کاهش وزن ناشی از رژیم، تودهٔ عضلانی را کم میکند بدون اینکه اثر نامطلوبی بر قدرت عضلانی بگذارد، و عملکرد جسمی کلی معمولاً بهتر میشود — احتمالاً بهدلیل کاهش تودهٔ چربی.
تمرین چطور به عدد کالری شما وصل میشود
ضریب فعالیتی که در ابزار کالری روزانه انتخاب میکنید، بزرگترین منبع خطای آن محاسبه است. بیشتر آدمها خودشان را یک پله فعالتر از واقعیت ارزیابی میکنند.
یک قاعدهٔ عملی: به کل روزتان نگاه کنید، نه فقط به جلسات ورزش. کار پشت میز با سه جلسه تمرین در هفته معمولاً «کمی فعال» است، نه «فعال».
و یک هشدار که در محتوای فارسی کم گفته میشود: ورزش معمولاً کمتر از آنچه تصور میشود کالری میسوزاند و بهتنهایی ابزار قابل اتکایی برای کاهش وزن نیست. ارزش اصلیاش در حفظ عضله، سلامت قلب و پایداری نتیجه است.
آنچه این بخش هنوز ندارد
کتابخانهٔ ۱۰۰ تمرین ما هنوز منتشر نشده است. دلیلش ساده است: هیچکدام از این رکوردها بازبینی مربی یا فیزیوتراپ نشدهاند و انتشار دستورالعمل اجرای حرکت بدون بازبینی، ریسک آسیب دارد.
تا آن زمان، این راهنما به عددها و اصول میپردازد و از توصیهٔ حرکتبهحرکت پرهیز میکند. اگر بیماری قلبی، مشکل مفصلی یا سابقهٔ آسیب دارید، شروع برنامهٔ تمرینی باید با نظر پزشک باشد.
همان عدد، این بار در پرس واقعی
ستون سمت راست همان چیزی است که در جدولها میبینید. ستون آخر همان عدد است در وزن پرسی که واقعاً کشیده میشود.
| خوراکی | در ۱۰۰ گرم | یک پرس معمول | کالری آن پرس |
|---|---|---|---|
| مرغ پخته بدون پوست | 165 کیلوکالری | یک تکه متوسط (120 گرم) | 198 کیلوکالری |
| ماهی قزلآلا پخته | 168 کیلوکالری | یک فیله متوسط (150 گرم) | 252 کیلوکالری |
| عدس پخته | 116 کیلوکالری | یک کاسه کوچک (150 گرم) | 174 کیلوکالری |
| ماست ساده کمچرب | 63 کیلوکالری | یک کاسه کوچک (150 گرم) | 95 کیلوکالری |
مقالههای این راهنما
- تمرین با وزنه زنان را حجیم میکند؟ آنچه فراتحلیلها نشان میدهندسه فراتحلیل روی تمرین مقاومتی در زنان: اثر بر قدرت «بزرگ» است و بر حجم عضله «متوسط». و در قدرت بالاتنه، زنان دستکم به اندازهٔ مردان پیشرفت میکنند.5 دقیقه مطالعه
- کاردیو عضله را میخورد؟ پاسخ ۴۳ پژوهش در یک فراتحلیلفراتحلیل ۲۰۲۲ روی ۴۳ پژوهش: انجام همزمان کاردیو و تمرین قدرتی، رشد عضله و قدرت بیشینه را کم نمیکند. تنها قدرت انفجاری کمی افت میکند — آن هم عمدتاً وقتی هر دو در یک جلسه باشند.3 دقیقه مطالعه
- چقدر ورزش کافی است؟ عددی که سازمان جهانی بهداشت میگویدهفتهای ۱۵۰ تا ۳۰۰ دقیقه فعالیت با شدت متوسط — ولی مهمتر از این عدد، جملهای است که همان راهنما میگوید: مقداری فعالیت بهتر از هیچ است.2 دقیقه مطالعه
- وقتی وزن کم میکنید عضله هم میرود — چطور کمترش کنیمکاهش وزن ناشی از رژیم، تودهٔ عضلانی را کم میکند. مرور شواهد میگوید چه چیزی این کاهش را محدود میکند و چه چیزی — برخلاف تصور — قدرت را کم نمیکند.2 دقیقه مطالعه
ابزارهای مرتبط
- کالری روزانه (TDEE)کالری روزانه یعنی مجموع انرژیای که در یک شبانهروز معمولی میسوزانید: متابولیسم پایه، بهعلاوهٔ هر چیزی که در طول روز انجام میدهید.
- متابولیسم پایه (BMR)متابولیسم پایه، کالریای است که بدن شما در حال استراحت کامل میسوزاند — پیش از آنکه حتی از رختخواب بیرون بیایید.
- درصد چربی بدنبا سه اندازهٔ ساده و یک متر نواری میشود تخمینی از درصد چربی بدن گرفت — بدون کالیپر و بدون دستگاه.
پرسشهای متداول
هفتهای چند دقیقه ورزش کافی است؟
راهنمای ۲۰۲۰ سازمان جهانی بهداشت برای بزرگسالان ۱۵۰ تا ۳۰۰ دقیقه فعالیت با شدت متوسط در هفته، یا ۷۵ تا ۱۵۰ دقیقه با شدت زیاد، یا ترکیب معادلی را توصیه میکند.
اگر وقت ندارم چه؟
همان راهنما صریح میگوید مقداری فعالیت بهتر از هیچ فعالیتی است. اگر ۱۵۰ دقیقه شدنی نیست، شروع از ده دقیقه پیادهروی روزانه هم بیارزش نیست.
فقط پیادهروی کافی است؟
برای بخش هوازی توصیه بله، ولی راهنمای WHO فعالیت تقویت عضله را هم برای همهٔ گروههای سنی توصیه میکند. در دورهٔ کاهش وزن، تمرین مقاومتی علاوه بر حفظ عضله، قدرت را هم بهبود میدهد.
آیا با ورزش میشود لاغر شد؟
ورزش بهتنهایی معمولاً ابزار کارآمدی برای کاهش وزن نیست، چون کالری سوزاندهشده کمتر از تصور است. نقش اصلیاش حفظ عضله در دورهٔ کاهش وزن و پایداری نتیجه است؛ کسری انرژی از سمت غذا میآید.
منابع
ادعاهای این مطلب بر پایهٔ منابع زیر نوشته شدهاند. عنوانها عمداً به زبان اصلی آمدهاند تا بتوانید خودتان بررسیشان کنید.
- World Health Organization 2020 guidelines on physical activity and sedentary behaviourBull FC, Al-Ansari SS, Biddle S, et al. · British Journal of Sports MedicinePMID: 33239350
- Preserving Healthy Muscle during Weight LossCava E, Yeat NC, Mittendorfer B · Advances in NutritionPMID: 28507015