غلات و نان
شیرینپلو — کالری و ارزش غذایی
پلوی مجلسی ایرانی با خلال پرتقال، هویج، خلال بادام، پسته و شکر که معمولاً در مهمانیها و کنار مرغ سرو میشود.
ارزش غذایی در ۱۰۰ گرم
| انرژی | 230 کیلوکالری |
|---|---|
| پروتئین | 4.2 گرم |
| کربوهیدرات | 42 گرم |
| قند | 8.5 گرم |
| چربی | 5.6 گرم |
| فیبر | 1.8 گرم |
| سدیم | 220 میلیگرم |
- پروتئین7٪ از کالری
- کربوهیدرات71٪ از کالری
- چربی21٪ از کالری
در یک وعدهٔ معمول چقدر است؟
یک پرس متوسط حدود 250 گرم است و 575 کیلوکالری دارد.
همین وعده 550 میلیگرم سدیم دارد؛ یعنی 28٪ از سقف روزانهای که سازمان جهانی بهداشت برای بزرگسالان تعیین کرده است (2000 میلیگرم در روز).
| اندازه | وزن | کالری (کیلوکالری) |
|---|---|---|
| نصف پرس | 125 گرم | 288 |
| پرس مجلسی بزرگ | 350 گرم | 805 |
دربارهٔ شیرینپلو
شیرینپلو غذای مجلس است، نه غذای شب وسط هفته. در عروسی و مهمانی رسمی و کنار مرغ زعفرانی سر سفره میآید، با خلال پرتقال، هویج خلالی، خلال بادام و پسته. همین ترکیب هم دلیل نامش است و هم دلیل اینکه کمتر کسی آن را برای خودش تنها میپزد.
در هر 100 گرم شیرینپلو 230 کالری، 42 گرم کربوهیدرات که 8.5 گرمش قند است، 4.2 گرم پروتئین، 5.6 گرم چربی و 1.8 گرم فیبر هست. یک پرس متوسط 250 گرمی میشود حدود 575 کالری و 21 گرم قند. مقایسه با چلوی ساده تصویر را روشن میکند: چلو 170 کالری و 0.1 گرم قند در 100 گرم دارد. یعنی تفاوت این دو تقریباً تماماً شهد شکر، هویج و مغزهاست، نه برنج.
نکتهٔ فنی این غذا جای دیگری است: تلخی خلال پرتقال. تلخی در لایهٔ سفید زیر پوست است و با چند بار جوشاندن در آب عوضشده بیرون میرود. اگر این مرحله ناقص بماند، هیچ مقدار شکری تلخی را نمیپوشاند — پس این کار بیشتر از شکر روی طعم نهایی اثر میگذارد. همین نکته یک نتیجهٔ دیگر هم دارد: شکر شهد قابل تنظیم است، چون شیرینی هویج و پرتقال و عطر زعفران و گلاب هم در کار است.
چطور سالمترش کنیم
- خلال پرتقال را سه بار در آب جوش عوضشده بجوشانید، چون تلخی در لایهٔ سفید پوست است و بدون این مرحله تلخی در کل قابلمه پخش میشود.
- شکر شهد را میتوانید تا حدود یکسوم کم کنید، چون هویج و خلال پرتقال خودشان شیرینی میآورند و عطر مجلسی این غذا از زعفران و گلاب میآید.
- هویج خلالی را کوتاه تفت دهید، چون بیشتر از دو سه دقیقه قندش کاراملی و رنگش تیره میشود.
- خلال بادام و پسته را در پایان و روی برنج بپاشید، چون در دمکشیدن نرم و تیره میشوند و بافت خلالیشان از دست میرود.
- اگر با مرغ سرو میکنید، سهم مرغ بشقاب را سخاوتمندانه بردارید، چون این پلو در هر 100 گرم 4.2 گرم پروتئین دارد و پروتئین وعده عملاً از مرغ میآید.
برای چه کسی مناسب است
- بدون گلوتن
- بدون لبنیات
- وگان
- گیاهی
ممکن است اینها را داشته باشد
- مغزها
از روی مواد اولیهٔ این دستور بهدست آمده، نه آزمایش آزمایشگاهی. دستور خانگی و نسخهٔ رستورانی میتوانند فرق کنند و آلودگی متقاطع سنجیده نشده است.
شیرینپلو به دلیل شکر و برنج، قند و کربوهیدرات بالایی دارد؛ برای افراد دیابتی یا دارای مقاومت به انسولین گزینهٔ مناسبی نیست مگر در مقدار بسیار کم.
طرز تهیه
105 دقیقه · 5 نفر
مواد لازم
- برنج3 پیمانه
- خلال پوست پرتقال تلخیگرفته0.75 پیمانه
- هویج خلالی1 پیمانه
- شکر0.5 پیمانه
- خلال بادام0.25 پیمانه
- خلال پسته0.25 پیمانه
- روغن مایع یا کره4 قاشق غذاخوری
- زعفران دمکرده3 قاشق غذاخوری
- گلاب1 قاشق غذاخوری
- نمک1 قاشق چایخوری
مراحل
- 1برنج را بشویید و ۱ ساعت با آب و نمک بخیسانید.
- 2خلال پرتقال را چند بار در آب بجوشانید و آب آن را عوض کنید تا تلخی گرفته شود.
- 3هویج خلالی را با ۱ قاشق روغن ۳ دقیقه تفت دهید.
- 4شکر، کمی آب، گلاب و خلال پرتقال را اضافه کنید و ۵ دقیقه بجوشانید تا شهد سبک تشکیل شود.
- 5برنج را در آب جوش نیمپز و آبکش کنید.
- 6کف قابلمه کمی روغن بریزید و برنج و مخلوط شیرین را لایهلایه اضافه کنید.
- 7زعفران دمکرده را روی برنج بریزید.
- 8قابلمه را با دمکنی بپوشانید و ۴۰ دقیقه دم کنید.
- 9در پایان با خلال بادام و پسته تزئین کنید.
این عدد از کجا آمد؟
- روش:
- محاسبه از روی اقلام مرجع
- پایگاه مرجع:
- USDA FoodData Central
- نوسان مورد انتظار:
- متوسط
این عدد از روی اقلام مرجع محاسبه شده، نه اندازهگیری مستقیم همین خوراکی. غلظت، نسبت مواد و روش آمادهسازی مقدار واقعی را کم و زیاد میکند.
شرح منبع: محاسبه بر اساس USDA FoodData Central برای برنج پخته، شکر، هویج، خلال پرتقال، بادام، پسته و روغن گیاهی + دستور مجلسی ایرانی
وضعیت راستیآزمایی: مقادیر اولیهٔ این بانک با کمک مدل زبانی و بر پایهٔ پایگاههای مرجع نامبرده گردآوری شدهاند و هنوز رکوردبهرکورد با رکورد اصلی آن پایگاهها تطبیق داده نشدهاند.